Ayvalık'ta Hava

Canlı Kameralar

ZEYTİN KÜSPESİNDEN ELEKTRİK ENERJİSİ

Bundan on beş yıl önce, göz alabildigine zeytin ağaçlarıyla kaplı olan Güney İspanya’nın  Endülüs bölgesinde pirinadan elektrik enerjisi üretmişler. İlk elektrik üretim tesisi Palenciana’da kurulmuş ve  27,000 eve elektrik sağlamış. Geçtiğimiz yıllarda eklenen yeni tesislerle bugün Endülüs bölgesinde 130,000 eve pirinadan elektrik sağlanıyor.  Artik İtalya, Yunanistan, Israil de pirinadan elektrik üretiyorlar. Biyokütle olarak pirinanın tercih edilmesinin başlıca nedenleri yandığında ulaştığı yüksek kalori değeri ve yanma işlemi sonundaki yok denecek kadar az olan kul miktarı.  Zeytini olmayan Kuzey Avrupa Ülkeleri bile pirina ithal ederek pirinadan elektrik enerjisi üretme yoluna gitmişler. Örneğin İngiltere, 2003 yılından beri, elektrik üretimine ithal pirina ile katkıda bulunuyor.

Halbuki ülkemizde pirina, yaği çıkarıldıktan sonra, yakıt olarak pazarlanıyor. Yakıt olarak işlenmiş pirinanın içindeki yağ oranı %1.5’u geçmemesi gerekiyor. Bazı Avrupa ülkelerinde bu oran %1 ile sınırlandırılmış. Çünkü pirina da kömür gibi atmosferi kirleten bir yakıt. Yağ oranı yükseldikçe çevreye daha cok zarar veriyor. Pirina kömüre nazaran daha az kükürt içeren bir yakıt. Yine de pirinayı yakıt olarak kullanmak yerine yeni geliştirilmiş metodlarla elektrik enerjisi üretiminde kullanmak çevre için daha doğru bir seçim gibi gözüküyor.

Biyokütleden enerji üretimi konusunda İsrail’de araştırma yapan Genova adlı şirket 1 kilo pirina ile 1kW elektrik üreten ufak (30kW) ve orta boy (200kW) reaktörler geliştirmiş. Patent sahibi şirket pirinayı ilk önce oksijensiz bir ortamda cok yüksek ısıya tabi tutuyor (800 derece), gaza donüşmesini sağlıyor (metan ve karbon monoksit), bu gazla da geleneksel metodla elektrik üretiyor. Biyokütle ile enerji üreten diğer şirketlerle kıyaslandığında maliyet açısından Genova açık farkla önde gidiyor. Genova’nin ürettiği elektriğin maliyeti kW/saat başına 2 sent iken, rakip sirketlerin maliyeti kW/saat başına yaklaşık 9 sent.

Türkiye’de yılda ortalama 150,000 ton zeytin yağı üretiliyorsa, ortalama 300,000 ton kadar yaş pirina çıkıyor demektir. Yaş pirinanın yağı alındıktan ve yüksek ısıda kurutulduktan sonra geriye yaklaşık  150,000 ton kuru pirina kalıyor demektir. Genova şirketinin geliştirdiği teknoloji ile Türkiye’nin pirinadan üretilen elektrik enerjisi potansiyeli 150 megawattir. Türkiye’de rüzgardan elde edilebilecek temiz enerjiye kıyasla pirinadan elde edilebilecek temiz enerji az gibi gözükse de bir atık olan pirinanın doğaya zarar vermeden enerji olarak geri dönüşümü sağlanmış  olacaktır. O halde pirinadan elektrik üreterek hem doğayı korumus, hem de fosil yakıt kullanımımızı azaltmış oluruz. Tekrar İspanya örneğine dönecek olursak, İspanya rüzgar ve günes enerjisi kullanımında öncülerden biri. Pirinadan da biyokütle olarak yararlanmayı ihmal etmemiş ve 2020 yılına kadar enerjisinin yüzde yirmisini temiz enerji kaynaklarından elde etme yolunda ilerliyor.  Dunyanın dördüncü büyük zeytin üreticisi olarak, pirinadan elektrik enerjisi elde etme  konusunda dunyanın en büyük üreticisini örnek alabiliriz.

Piraye BAYMAN 

Sayı 22, Kasım 2010 

papalina 13. sayı

papalina 14. sayı

papalina 15. sayı

Papalina Gazetesi 17. Sayı

papalina 18. sayı

Papalina 19. sayı

papalina 20. sayı

papalina 21. sayı

 papalina 22. sayı

papalina 23. sayı

  papalina 24. sayı

papalina 25. sayi

 

papalina 25. sayi

 Papalina 26. sayı

 



 

 

 

17/01/2018 Gün Ortalama:142  Bugün 13 Ziyaret var  Sitede 1 kişi var  IP:54.90.217.44